Türkiye'de Sanayi ve Ticaret Test 1

Soru 1

Türkiye'de sanayi tesislerinin yer seçiminde ham maddeye yakınlık, enerji kaynağı, ulaşım, sermaye ve pazar gibi faktörler etkilidir. Özellikle çabuk bozulan veya taşıma maliyeti yüksek olan tarım ürünlerini işleyen tesisler ham madde üretim alanlarına yakın kurulur.
Buna göre, aşağıda verilen sanayi kolu ve yaygın olarak bulunduğu yer eşleştirmelerinden hangisinde tesisin kuruluş yeri belirlenirken "ham maddeye yakınlık" ilkesi diğerlerine göre daha az etkili olmuştur?

A) Çay fabrikalarının Doğu Karadeniz'de toplanması B) Otomotiv sanayisinin Bursa, Kocaeli ve Sakarya çevresinde yoğunlaşması C) Konserve ve meyve suyu fabrikalarının Akdeniz ve Ege'de yaygın olması D) Şeker fabrikalarının İç Anadolu Bölgesi'nde yaygın olması E) Pamuklu dokuma sanayisinin Adana ve Aydın çevresinde gelişmesi

Soru 2

Türkiye'de iç ticaret hacmi, özellikle 1950'li yıllardan sonra ulaşım ağının gelişmesiyle birlikte sürekli ve hızlı bir artış göstermiştir. Ülke içindeki bölgeler arası mal ve hizmet akışı oldukça canlıdır.
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de iç ticaretin canlı olmasının ve hacminin büyümesinin temel nedenlerinden biri değildir?

A) Farklı iklim özellikleri sayesinde bölgelerde yetişen tarım ürünlerinin çeşitlilik göstermesi B) Endüstri kuruluşlarının ülke geneline dengeli dağılmayıp belirli bölgelerde toplanmış olması C) Nüfus dağılışının düzensiz olması ve tüketim merkezlerinin belirli alanlarda yoğunlaşması D) Ulaşım, haberleşme ve pazarlama olanaklarındaki teknolojik gelişmelerin artması E) Dış ticaret açığının giderek büyümesi ve ekonomide ithalata olan bağımlılığın artması

Soru 3

Türkiye’de iç ticaret faaliyetlerinin gelişmesinde üretim merkezleri ile tüketim merkezleri arasındaki ekonomik ilişkiler büyük rol oynar.
I. Ulaşım ağlarının gelişmesi
II. Bölgeler arasında üretim farklılıklarının bulunması
III. Nüfusun ve tüketim talebinin artması
IV. Tarım ve sanayi ürün çeşitliliğinin artması
V. Yer altı kaynaklarının ülke genelinde eşit dağılması
Buna göre yukarıdakilerden hangileri Türkiye’de iç ticaret hacminin artmasına doğrudan katkı sağlar?

A) I ve II B) I, II ve III C) I, II, III ve IV D) II, III ve V E) I, II, III, IV ve V

Soru 4

Bir ülkede sanayi kuruluşlarının belirli bölgelerde yoğunlaşması bazı ekonomik sonuçlar doğurur.
I. İş gücünün sanayi merkezlerine göç etmesi
II. Kentleşme oranının artması
III. Bölgesel gelişmişlik farklarının ortaya çıkması
IV. Ulaşım ağlarının gelişmesi
V. Tarımsal üretimin tamamen ortadan kalkması
Buna göre Türkiye’de sanayi faaliyetlerinin belirli merkezlerde toplanmasının sonuçları arasında yukarıdakilerden hangisi yer almaz?

A) Yalnız V B) I ve II C) III ve IV D) II ve III E) I, II ve III

Soru 5

Türkiye’de sanayi tesislerinin kuruluş yerini belirleyen faktörler arasında ham madde, pazar, ulaşım ve enerji kaynakları önemli rol oynar.
I. Şeker fabrikaları
II. Çay fabrikaları
III. Demir-çelik sanayi
IV. Otomotiv sanayi
V. Kağıt sanayi
Buna göre yukarıdaki sanayi kollarından hangisinde ham maddeye yakınlık faktörü daha belirleyicidir?

A) I ve II B) I, II ve III C) II, III ve IV D) III ve IV E) I, II, III ve V

Soru 6

Türkiye'nin dış ticaret yapısı incelendiğinde, ihracat (dış satım) gelirlerinin ithalat (dış alım) giderlerini tam olarak karşılayamadığı ve bu durumun dış ticaret açığına neden olduğu görülmektedir. Yıllar itibarıyla dış ticaretin sektörel dağılımında da önemli değişimler yaşanmıştır.
Buna göre, günümüz Türkiye dış ticaretiyle ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) İhracat gelirlerimizde en büyük payı tarım ve hayvancılık ürünleri oluşturmaktadır. B) İthalat giderlerimizde mineral yakıtlar, doğal gaz ve madenî yağlar önemli bir yer tutar. C) Dış ticaretimizde ihracat ve ithalat hacmi en yüksek olan ülke grubu Avrupa Birliği ülkeleridir. D) Ürettiğimiz motorlu kara taşıtları ve aksamları dış pazarlarda yüksek ihracat payına sahiptir. E) Turizm gelirleri, sınır ticareti ve uluslararası taşımacılık, dış ticaret açığını azaltan görünmez ihracat kalemlerindendir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye'nin iç ticaret etkinliklerinin sürekli artmasının nedenleri arasında gösterilemez?

A) İletişim teknolojisindeki gelişmeler sayesinde ürünlerin daha geniş kitlelere tanıtılabilmesi B) Endüstri kuruluşlarının sayısının artması C) Endüstri ürünlerinin çeşidinin artması D) Bölgelerin enerji üretimleri arasındaki farkın büyümesi E) Farklı iklim özelliklerinden yararlanarak tarımsal ürünlerin çeşitlendirilmesi

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin iç ticaret hacminin büyümesinde etkili değildir?

A) Tarım ürünlerinin çeşitlenmesi B) Endüstri ürünlerinin artması C) Dış alımların gittikçe artması D) Pazarlama koşullarının iyileşmesi E) Ulaşılma olanaklarının artması

Soru 9

Türkiye'de sanayi tesislerinin kurulabilmesi için hangisinin temini daha zordur?

A) Sermaye B) İş gücü C) Pazar D) Ulaşım E) Ham madde

Soru 10

Türkiye'de endüstri kolları için aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Besin sanayisi genellikle ham maddeye yakın yerlere kurulur. B) Dokuma deri giyim sanayi, en fazla işçinin istihdam edildiği sanayi koludur. C) Orman ürünleri sanayi genelde kıyı bölgelerde kurulmuştur. D) Petro kimya sanayinin ham maddesinin tamamı ülke içerisinden karşılanır. E) Çimento sanayisinin ham madde temini kolaydır.

Soru 11

Türkiye'de iç ticaret hacminin büyümesi, aşağıdakilerin hangisiyle paralellik göstermez?

A) Nüfus tüketim alışkanlıklarının artmasıyla B) Tarımsal faaliyetlerin çeşitlenmesiyle C) Kırsal kesimde et ve süt ürünlerini işleyecek küçük sanayi işletmelerin kurulmasıyla D) Petrol varil fiyatının artmasıyla E) Piyasada sermaye akışının hızlanmasıyla

Soru 12

I. Kaliteli ve rekabet gücü yüksek ürünlerin dış pazara sunulması
II. Yeni pazarlar oluşturulması
III. İşlenmiş ürün ithalatının artırılması
Türkiye'nin dış ticaret açığının kapanmasına yukarıdakilerden hangilerinin olumlu etkisi olmaz?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III

Soru 13

Türkiye’nin dış ticaret yapısında zaman içinde önemli değişimler yaşanmıştır.
I. Sanayi ürünlerinin ihracattaki payının artması
II. Ürün kalitesinin yükseltilmesi
III. Yeni dış pazarların bulunması
IV. Teknolojik üretim faaliyetlerinin gelişmesi
V. Tarım ürünlerinin ihracatının tamamen sona ermesi
Yukarıdakilerden hangileri Türkiye’nin ihracat gelirlerinin artmasına katkı sağlayan gelişmeler arasında gösterilebilir?

A) I ve II B) I, II ve III C) I, II, III ve IV D) II, III ve V E) I, III ve V

Soru 14

Türkiye’de bazı şehirler sanayi ve ticaret faaliyetleri bakımından diğer şehirlere göre daha fazla gelişmiştir.
I. Ulaşım ağlarının gelişmiş olması
II. Geniş pazar alanına sahip olmaları
III. Sermaye birikiminin fazla olması
IV. Nitelikli iş gücünün bulunması
V. Yer şekillerinin tamamen düz olması
Buna göre aşağıdakilerden hangileri bu şehirlerin gelişmesinde etkili olan faktörler arasında gösterilebilir?

A) I ve II B) I, II ve III C) I, II, III ve IV D) II, IV ve V E) III, IV ve V

Soru 15

Türkiye'de madenleri ve enerji kaynaklarını işleyen ağır sanayi tesislerinin kuruluşunda enerjiye yakınlık, ham maddeye yakınlık veya ulaşım kolaylığı (liman hinterlandı) gibi faktörler göz önüne alınmıştır.
I. Bakır işleme tesisi – Artvin (Murgul)
II. Demir-çelik fabrikası – İskenderun
III. Petrol rafinerisi – Batman
IV. Alüminyum (Boksit) işleme tesisi – Seydişehir
Bu tesislerin kuruluş yerlerinin belirlenmesinde etkili olan temel faktörler dikkate alındığında, hangilerinin yer seçiminde ham maddeye yakınlık ilkesi ön planda tutulmuştur?

A) I ve II B) II ve III C) I, II ve IV D) I, III ve IV E) II, III ve IV

Soru 16

Bir ülkenin ihracatında (dış satım) sanayi ürünlerinin payının sürekli artması, buna karşılık tarım ürünlerinin oransal payının azalması, o ülkenin ekonomisi hakkında önemli ipuçları verir. Türkiye'nin 1980'lerden günümüze kadarki dış ticaret verileri incelendiğinde de böyle bir tablonun ortaya çıktığı görülmektedir.
Bu duruma bakılarak Türkiye ekonomisi ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine kesin olarak ulaşılabilir?

A) Ülkedeki toplam tarımsal üretim miktarı yıllar içinde sürekli azalmıştır. B) Sanayi sektörü gelişmekte ve ham maddeler ülke içinde işlenerek katma değeri yüksek ürünlere dönüşmektedir. C) Dış ticaret fazlası veren, ekonomisi tamamen dışa bağımlılıktan kurtulmuş bir ülkedir. D) Tarım sektöründe çalışan nüfus oranı, hizmet sektöründe çalışanlardan fazladır. E) İhracat yapılan ülke sayısı azalırken, ithalat yapılan pazar çeşidi artmıştır.

Soru 17

Türkiye'de iç ticaret hacminin artmasında aşağıdakilerden hangisinin etkisi en azdır?

A) Endüstriyel üretimin bölgeler arasında farklılık göstermesi B) Küçük boyutlu yerel pazarların bulunması C) Ulaşımın ve ulaştırma sektörünün gelişmesi D) İklimin bölgeler arasında farklılık göstermesi E) Ülke nüfusunun artması

Soru 18

Aşağıdaki Türkiye haritasında bir sanayi kolunun dağılımı verilmiştir.

Buna göre bu sanayi kolunun yer seçiminde ham maddeye yakınlığın esas olduğu biliniyorsa dağılımı verilen sanayi faaliyeti aşağıdakilerden hangisidir?

A) Pamuklu dokuma B) Seramik sanayi C) Şeker fabrikaları D) Çimento sanayi E) İpekli dokuma

Soru 19

I. Pamuklu dokuma
II. Çay fabrikaları
III. Şeker fabrikası
IV. Otomotiv sanayi
V. Demir çelik sanayi
Belirtilen sanayi tesislerinin hangilerinin ham maddesi iklimden etkilenmez?

A) I ve II B) II ve III C) III ve IV D) IV ve V E) I ve V

Soru 20

Türkiye'de iç ticaret hacminin büyümesinde aşağıdakilerden hangisinin diğerlerinden daha az etkili olduğu söylenebilir?

A) Pazarlama koşullarının iyileşmesi B) Endüstri ürünlerinin çeşitlenmesi C) İl sayısının artması D) Ulaşımın gelişmesi E) Tarım ürünlerinin çeşitlenmesi